Tết Trung Thu
Tết Trung Thu rằm tháng Tám: nguồn gốc, vì sao là Tết thiếu nhi, mâm cỗ trông trăng, đèn ông sao, múa lân và chuyện chú Cuội chị Hằng.
- Thời gian
- Rằm tháng Tám âm lịch
- Nơi
- Cả nước
- Năm nay rơi vào
- Thứ Tư, 15/9/2027ngày 15 tháng Tám âm lịch, năm Đinh Mùi, còn 299 ngày
Tóm tắt nhanh
- Khi nào: rằm tháng Tám âm lịch.
- Mâm cỗ: bánh nướng, bánh dẻo, bưởi, hồng, na, chuối, cốm, đèn ông sao, có nơi bày ông Tiến sĩ giấy.
- Hoạt động: ngắm trăng, phá cỗ, rước đèn, xem múa lân.
- Cúng gia tiên: không bắt buộc, nhiều nhà thắp hương dâng bánh trái trước khi phá cỗ.
- Lưu ý: an toàn khi trẻ cầm đèn nến, chọn bánh rõ nguồn gốc.
Rằm tháng Tám, trăng tròn và sáng nhất năm. Phố phường rực rỡ đèn lồng, trẻ con rước đèn ông sao, nghe tiếng trống múa lân rộn ràng. Tết Trung Thu từ lâu đã là ngày Tết được trẻ em Việt Nam mong chờ nhất.
Nguồn gốc Tết Trung Thu
"Trung thu" nghĩa là giữa mùa thu. Ở xứ sở nông nghiệp, đây là lúc mùa màng tạm nghỉ, trời đất mát mẻ, trăng đẹp. Người xưa ngắm trăng để đoán thời tiết, mùa màng năm tới: trăng vàng thì được mùa tằm tơ, trăng trong thì được mùa lúa.
Theo thời gian, Trung Thu trở thành dịp gia đình sum họp, và đặc biệt là Tết dành cho thiếu nhi, khi người lớn bày cỗ, làm đèn, tổ chức vui chơi cho con trẻ.
Mâm cỗ trông trăng
Mâm cỗ Trung Thu truyền thống thường có:
- Bánh nướng, bánh dẻo: bánh tròn tượng trưng cho trăng rằm và sự đoàn viên.
- Bưởi: có nhà khéo tay xếp múi bưởi thành hình con chó, con thỏ.
- Hồng, na, chuối, hồng xiêm, cốm, những sản vật mùa thu.
- Ông Tiến sĩ giấy (miền Bắc xưa), gửi gắm mong muốn con cháu học hành đỗ đạt.
Đêm rằm, cả nhà ngắm trăng, rồi cùng "phá cỗ", chia nhau bánh trái.
Cần sắm sửa cho mâm cỗ
Đèn Trung Thu và múa lân
- Đèn ông sao năm cánh, làm bằng nan tre và giấy bóng kính, là hình ảnh quen thuộc nhất.
- Đèn kéo quân: đèn có hình người, ngựa quay tròn nhờ hơi nóng của nến.
- Đèn cá chép, đèn lồng, đèn con thỏ với nhiều hình dáng.
- Múa lân (múa sư tử): đoàn lân đi khắp xóm, có ông Địa vui nhộn, mang lại may mắn cho các gia đình.
Ở Hà Nội, phố Hàng Mã là nơi bày bán đèn Trung Thu nổi tiếng. Ở Hội An, những đêm rằm phố cổ tắt đèn điện, chỉ thắp đèn lồng và thả hoa đăng trên sông Hoài.
Chú Cuội, chị Hằng
Truyện chú Cuội ngồi gốc cây đa trên cung trăng, cùng chị Hằng Nga, thỏ ngọc, là những câu chuyện trẻ con được nghe kể mỗi mùa Trung Thu, gắn với bài hát quen thuộc về chiếc đèn ông sao.
Mẹo hữu ích
- Ưu tiên đèn dùng pin hoặc đèn LED cho trẻ nhỏ thay vì đèn nến, tránh cháy.
- Chọn bánh Trung Thu có nhãn mác, hạn dùng rõ ràng; bảo quản nơi khô ráo.
- Cùng con làm đèn ông sao bằng nan tre, giấy bóng kính là cách giữ không khí Trung Thu truyền thống.
- Phố Hàng Mã (Hà Nội), phố cổ Hội An, phố lồng đèn Lương Nhữ Học (TP.HCM) là những nơi rất đông vui mùa Trung Thu; nên đi sớm, giữ trẻ cẩn thận.
Câu hỏi thường gặp
Tết Trung Thu năm nay vào ngày nào?
Luôn là rằm tháng 8 âm lịch. Ngày dương lịch năm nay ghi ở đầu bài.
Có cần cúng gia tiên ngày Trung Thu không?
Nhiều gia đình có thắp hương, dâng bánh trái lên bàn thờ trước khi phá cỗ. Việc này không bắt buộc, tùy nếp nhà.
Làm đèn ông sao ở nhà có khó không?
Không khó. Cần nan tre, giấy bóng kính, keo và chỉ. Cùng con làm đèn là cách giữ không khí Trung Thu truyền thống rất ý nghĩa.